Fiyat ve hakediş
Kurye hakediş hesaplama
Formül basit; tartışma iptal paketinde, devirde ve gece yarısını geçen vardiyada çıkar. Kuralları ve hesaplayıcıyı burada bulursunuz.
Kısa cevap
Kurye hakedişi = teslim edilen paket × paket başı ücret + km × km başı ücret + sabit ücret + prim − kesinti. Asıl iş formülde değil; hangi paketin sayılacağını, primin eşiğini ve kesintinin ne zaman yapılabileceğini önceden yazmaktadır.
Ayın biri. Kurye “bu ay 430 paket attım” diyor, sizin listenizde 412 var. Aradaki 18 paketin peşine düşersiniz: 6’sı yoldayken iptal edilmiş, 4’ü başka kuryeye devredilmiş, 8’i gece yarısından sonra teslim edilip ertesi aya yazılmış. Kimse yalan söylemiyor; kural yazılı olmadığı için iki taraf farklı sayıyor. Bu yazı o 18 paketi baştan bitirmek için.
Hangi hesap yöntemi size uyar?
| Yöntem | Hesap | Kime uyar | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Paket başı | Teslim edilen paket × ücret | Esnaf kurye; restorandan da paket başı alan şirket | “Teslim” sayılan paket net olmalı |
| Kilometre başı | Toplam km × km ücreti | Mesafeleri çok farklı bölgeler | Km ölçümü tahmine dayanırsa itiraz çıkar |
| Sabit | Aylık, günlük ya da saatlik ücret | Bordrolu kurye | Asgari ücret ve çalışma süresi kuralları geçerli |
| Sabit + prim | Sabit + eşiği aşan her paket için prim | Hem güvence hem performans isteyenler | Eşik ve dönem kesim saati yazılı olmalı |
| Karma | Paket + km + prim − kesinti | Farklı bölgelere çalışan şirketler | Kalem arttıkça kurye dökümü görmeli |
Kural basit: kalem sayısı arttıkça tartışma artar. Bir kuryenin kafasında hesaplayamadığı hakediş, ay sonunda itirazla döner.
Varsayımsal örnek hesaplar
Aşağıdaki rakamlar varsayımsal örnektir; piyasa ortalaması ya da önerilen ücret değildir. Amaç yöntemlerin nasıl toplandığını göstermek.
| Kalem | Kurye A: paket başı | Kurye B: karma | Kurye C: sabit + prim |
|---|---|---|---|
| Teslim edilen paket | 420 | 300 | 350 |
| Paket tutarı | 420 × 40 ₺ = 16.800 ₺ | 300 × 30 ₺ = 9.000 ₺ | — |
| Kilometre tutarı | — | 900 km × 6 ₺ = 5.400 ₺ | — |
| Sabit ücret | — | — | 20.000 ₺ (yarı zamanlı) |
| Prim | — | 1.000 ₺ | (350 − 250) × 15 ₺ = 1.500 ₺ |
| Kesinti | — | 250 ₺ (belgeli nakit açığı) | — |
| Toplam hakediş | 16.800 ₺ | 15.150 ₺ | 21.500 ₺ |
Tutarlar brüttür; vergi, SGK primi ve kuryenin kendi masrafları çalışma modeline göre ayrıca hesaplanır.
Hangi paket hakedişe sayılır?
Tartışmaların çoğu buradan çıkar. Aşağıdaki tablo bir başlangıç önerisidir; kendi kuralınızı yazıp kuryelere işe başlarken imzalatın.
| Durum | Yaygın uygulama |
|---|---|
| Teslim edildi | Sayılır. |
| Kurye yola çıkmadan iptal | Genellikle sayılmaz. |
| Kurye yoldayken iptal ya da müşteri bulunamadı | Kurye yol yaptı; çoğu işletme tam ya da yarım ücret öder. Restorandan da aynı durumda ücret alıp almadığınıza bakın. |
| Restorana iade | Gidiş-dönüş için ayrıca ücretlendirilebilir. |
| Kuryeler arası devir | Paket bir kez sayılır. Teslim edene mi yazılır, ikiye mi bölünür? Önceden karar verin. |
| İkinci deneme | Aynı paket için ikinci gidiş ek ücrete konu olabilir; restoranla anlaşmanıza bağlı. |
| Gece yarısını geçen vardiya | Paket vardiyanın başladığı güne yazılır. Dönem kesim saatini (ör. sabah 06.00) yazılı belirleyin. |
Prim, yakıt ve motor payı
- Primi ay ortasında değiştirmeyin. Eşik ve tutar dönem başında belli olsun. “Bu ay iş azdı, eşiği düşürelim” kararı bile bir sonraki dönemden geçerli olsun.
- Yağmur ve yoğun saat primi yazılı olsun. Yağmurlu akşam için ek ödeme veriyorsanız hangi gün “yağmurlu” sayılır, kim karar verir, yazın. Sözlü verilen prim her ay yeniden pazarlık demektir.
- Motor ve yakıt payını ayrı kalem yapın. Kurye kendi motoruyla çalışıyorsa paket ücretinin içine gömülü yakıt payı, zam geldiğinde bütün ücretin pazarlığa açılmasına yol açar. Ayrı yazılmış yakıt payı tek başına güncellenir, gerisi yerinde kalır.
- Kask ve ekipman. Kimin aldığı, kaybolursa ya da hasar görürse ne olacağı sözleşmede olsun; hakedişten habersiz düşülmesin.
Nakit açığı hakedişten düşülür mü?
En hassas konu budur. Bordrolu kuryede ücretten kesinti 4857 sayılı İş Kanunu kurallarına (ör. 38. madde) tabidir; tek taraflı kesinti yapmadan önce hukukçunuza danışın. Esnaf kuryede sözleşmenizde ne yazdığına bakılır.
Daha iyisi, açığı kesintiyle değil kayıtla çözmek: her nakit teslimi iki tarafın onayladığı ve silinemeyen bir kayda geçerse, fark çıktığında hangi pakette ve kimde oluştuğu görünür. Nasıl kurulacağını kurye nakit tahsilat takibi yazısında anlattık.
Ay sonu hakediş günü: beş adım
- Listeyi dondurun. Dönem kesim saatinden sonra listeye paket eklenmesin.
- Sorunlu paketleri ayırın. İptal, iade, devir ve ikinci denemeler kendi satırında görünsün.
- Dökümü kuryeye verin. Yalnız toplam rakam değil, paket listesi. Kurye kendi telefonundaki geçmişle karşılaştırabilsin.
- İtiraz süresi tanıyın. Örneğin iki gün. İtirazı paket numarasıyla alın, “eksik yazmışsınız” cümlesiyle değil.
- Ödeyin ve kapatın. Kapanan dönem bir daha açılmasın; düzeltme gerekiyorsa bir sonraki döneme ayrı satır olarak yazılsın.
Hakediş ve restoran alacağı aynı listeden beslenir
Kuryeye ödediğiniz hakediş ile restorandan aldığınız ücret aynı paket listesinden çıkar ama kuralları farklı olabilir. Kuryeye yarım ücret ödediğiniz yoldaki iptal için restorandan hiçbir şey almıyorsanız fark sizin cebinizden çıkar. Ay sonunda iki rakamı restoran restoran yan yana koyun; hangi restoranın size kazandırdığı orada görünür. Restoran fiyatını nasıl kuracağınızı paket başı kurye ücreti yazısında anlattık.
Kolibri’de her restoran için ücretinizi tanımlarsınız ve ay sonunda restoranlardan alacaklar raporu hazır olur. Kurye başına teslim sayısı performans raporunda görünür; raporları Excel’de açılan CSV dosyası olarak indirip hakedişi hesaplarsınız. Kurye başına hazır hakediş raporu ise planlanan özellikler arasında; ayrıntılar özellikler sayfasında.
Kurye hakediş hesaplayıcı
Kullanmadığınız alanları boş bırakın. Hesap: paket × paket başı ücret + km × km başı ücret + sabit ücret + prim − kesinti.
Hesaplayıcı tarayıcınızda JavaScript açıkken çalışır. Kapalıysa yukarıdaki formülle elle hesaplayabilirsiniz.
- Paket tutarı
- —
- Kilometre tutarı
- —
- Sabit ücret
- —
- Prim
- —
- Kesinti
- —
- Toplam hakediş
- —
Sonuç brüt bir örnek hesaptır; vergi ve SGK primi dahil değildir.
Sık sorulan sorular
Kurye hakedişi nasıl hesaplanır?
Teslim edilen paket × paket başı ücret + kilometre × km başı ücret + sabit ücret + prim − kesinti. Çoğu işletme bu kalemlerin yalnız bir kısmını kullanır. Önemli olan hangi paketin sayılacağının, prim eşiğinin ve dönem kesim saatinin yazılı olması ve kuryenin paket listesini görebilmesidir.
Yoldayken iptal edilen paket kuryeye ödenir mi?
Kurye yola çıkmadan iptal edilen paket genellikle sayılmaz. Kurye yoldayken iptal edilen ya da teslim edilemeyen pakette çoğu işletme tam ya da yarım ücret öder. Kuralı önceden yazın ve restorandan aynı durumda ücret alıp almadığınızı kontrol edin.
Nakit açığı kurye hakedişinden kesilebilir mi?
Kuryenin çalışma şekline ve sözleşmeye bağlıdır. Bordrolu kuryede ücretten kesinti İş Kanunu kurallarına tabidir; tek taraflı kesinti yapmadan önce hukukçunuza danışın. Daha sağlıklısı, nakdi kodla ve silinemeyen kayıtla teslim alarak açığın nerede oluştuğunu baştan görmektir.
Paket başı kurye ücreti ne kadar olmalı?
Tek bir doğru rakam yok; bölgeye, mesafeye, restoranla anlaşmanıza ve motorun kime ait olduğuna göre değişir. Bu sayfadaki rakamlar varsayımsaldır. Kuryeye ödediğiniz paket ücretini restorandan aldığınız ücretle aynı tabloda karşılaştırın.
Kolibri kurye hakedişini otomatik hesaplıyor mu?
Henüz değil; kurye başına hakediş raporu planlanan özellikler arasında. Bugün kurye başına teslim sayısını gösteren performans raporu, restoranlardan alacaklar raporu ve Excel’de açılan CSV dışa aktarımı hazır; hakedişi bu verilerle hesaplayabilirsiniz.