Kuruluş
Kurye şirketi nasıl kurulur?
Hangi işi hangi sırayla yapacağınız: şirketten yetki belgesine, kuryenin dosyasından ilk restoran sözleşmesine.
Kısa cevap
Kurye şirketi kurmak için şahıs ya da limited şirketinizi açıp vergi kaydınızı yaptırırsınız, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’ndan P1 ya da P2 kurye yetki belgesi alırsınız, her kuryenin ehliyetini, kurye faaliyet belgesini, SGK girişini ve motor sigortasını tamamlarsınız; ilk restoranlarınızla da ücreti ve nakit kuralını yazılı sözleşmeye bağlarsınız.
Sıra önemli. Motoru alıp sonra yetki belgesine bakan, yelekleri U-NET numarası gelmeden bastıran, restoranla el sıkışıp ay sonunda “iptal paketini de yazmışsınız” tartışmasına giren çok kişi var. Aşağıdaki adımlar, restoranlara moto kurye hizmeti verecek bir şirketi sıfırdan kuranlar için.
Önemli: Bu sayfa genel bilgidir, hukuki ya da mali danışmanlık değildir. Mevzuat sık değişiyor; başvurmadan önce güncel şartları ilgili kurumdan ve mali müşavirinizden teyit edin.
1. Kâğıt işinden önce üç karar
- Kime çalışacaksınız? Restoran paket servisi mi, e-ticaret gönderisi mi? İkisi farklı iştir; bu yazı restoranlara odaklanır.
- Restorandan nasıl para alacaksınız? Paket başı mı, aylık sabit mi? Fiyatı kendi maliyetinizden nasıl çıkaracağınızı paket başı kurye ücreti yazısında anlattık.
- Kuryeler nasıl çalışacak? Bordrolu (SGK 4/a) mı, kendi şahıs şirketiyle size fatura kesen esnaf kurye mi? Esnaf kurye vardiyasını sizden alıyor, sizin yeleğinizi giyiyor ve yalnız size çalışıyorsa ilişki fiilen işçi-işveren ilişkisine dönebilir; işçilik alacağı ve prim riski doğar. Sözleşmeyi internetten kopyalamayın, bir iş hukukçusuna gösterin.
Bir de akşam yoğunluğunu kabaca hesaplayın: ilk restoranlarınız 19.00–22.00 arasında kaç paket çıkarıyor, bunu kaç kuryeyle taşıyabilirsiniz? Kaç motorla başlayacağınız, aşağıda göreceğiniz yetki belgesi türünü de belirler.
2. Şahıs şirketi mi, limited mi?
Az kuryeyle başlayanların çoğu şahıs şirketi açar. Ortak alacaksanız ya da zincir restoranlarla çalışmayı hedefliyorsanız limited şirket daha uygun olabilir. 1 Ocak 2024’ten beri limited şirkette asgari esas sermaye 50.000 TL’dir (25 Kasım 2023 tarihli Resmî Gazete, 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı).
| Konu | Şahıs şirketi | Limited şirket |
|---|---|---|
| Kuruluş | Vergi dairesi ve sicil kaydı; hızlı ve ucuz | Esas sözleşme, ticaret sicili, MERSİS; daha çok işlem |
| Sermaye | Asgari sermaye yok | Asgari 50.000 TL |
| Sorumluluk | Şirket borcundan şahsen, sınırsız sorumlusunuz | Kural olarak sermayeyle sınırlı (kamu borçlarında istisnalar var) |
| Vergi | Gelir vergisi (artan oranlı) | Kurumlar vergisi |
3. Vergi kaydı ve fatura
Restoranlara her ay hizmet faturası keseceksiniz; e-fatura ya da e-arşiv düzenini baştan kurun. Mali müşavirinize iki şeyi özellikle sorun:
- KDV tevkifatı: 16 Şubat 2021 tarihli KDV Genel Uygulama Tebliği değişikliğiyle yük taşımacılığında 2/10 tevkifat getirildi; Gelir İdaresi özelgelerinde motosikletli kurye hizmeti de bu kapsamda değerlendirildi. Tevkifat belli bir fatura tutarının üstünde uygulanır ve bu sınır değişebilir.
- Esnaf muaflığı: Gelir Vergisi Kanunu’nun 9. maddesindeki muafiyet dar kalıplarla sınırlıdır. Motosikletle kurye işinin bu kapsama girdiğini varsaymayın.
4. Kurye yetki belgesi: P1 mi, P2 mi?
15 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği değişikliği motosikletle kurye işletmeciliğini yetki belgesine bağladı. Başlarken bilmeniz gerekenler:
- Belge türü taşıt sayısına ve sermayeye göre değişir. P1 için en az 5 özmal taşıt ve 100.000 TL sermaye aranır; ancak en fazla 3 taşıtla başlayan için bu şartlar aranmaz ve belge ücretinde %85 indirim uygulanır. P2 için en az 30 taşıt ve 500.000 TL sermaye gerekir. Üç motorla başlayacaksanız bu eşik doğrudan sizi ilgilendirir.
- Motor yaşı: Belgeye kaydedilecek taşıtlar için 10 yaş sınırı var. İkinci el motor alırken model yılına bakın.
- Kurye faaliyet belgesi: Teslimatı yapan her kuryenin kurye faaliyet belgesi olmalı; belge adli sicil şartına bağlı.
- Yelek ve kask: Kuryenin reflektif yeleğinde ve kaskında “KURYE” ibaresi ve firmanızın U-NET numarası görünmeli. Baskıyı numaranız çıktıktan sonra yaptırın.
- Süre taahhüdü yok: Yönetmelik, gönderinin süre taahhüdü verilmeden teslimini öngörür. Restoran sözleşmesine “30 dakikada teslim garantisi” yazmayın.
Başvurular Bakanlığın U-NET Otomasyon Sistemi üzerinden yürür. Geçiş sürelerinin bir kısmı doldu; size uyan belge türünü ve güncel ücreti Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’ndan teyit edin.
5. BTK posta yetkisi gerekiyor mu?
Kurye işi 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu kapsamına girebilir. 8 Mart 2025 tarihli Posta Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği değişikliğine göre kendi ürününü kendi işçisiyle alıcıya ulaştıran işletmenin hizmeti posta hizmeti sayılmaz; yani kendi kuryesiyle kendi yemeğini götüren restoran bu kapsamda değildir. Yetki gerekiyorsa il düzeyinde 1.000.000 TL, ulusal düzeyde 5.000.000 TL ödenmiş sermaye şartı var.
Başka restoranların paketini taşıyan bir kurye şirketi bu istisnaya girmez. Sizin hizmetinizin posta hizmeti sayılıp sayılmadığını BTK’dan yazılı olarak teyit edin; cevabı dosyanızda saklayın.
6. Her kuryenin dosyası
Kurye işe başlamadan şu dosya tamam olsun; denetimde de kazada da ilk istenen budur:
- Motora uygun sınıf ehliyet (A1, A2 ya da A). B sınıfı ehliyetle 125 cc’ye kadar motosiklet kullanma izni şahsi kullanım içindir; basına yansıyan açıklamalara göre ticari kullanım bu iznin dışındadır.
- Kurye faaliyet belgesi ve adli sicil kaydı.
- Bordrolu kuryede işe başlamadan önce SGK işe giriş bildirimi (5510 sayılı Kanun); esnaf kuryede hizmet sözleşmesi ve kuryenin kendi vergi kaydı.
- İş sağlığı ve güvenliği eğitimi ile teslim edilen kask, mont, eldiven ve yelek için imzalı tutanak (6331 sayılı Kanun).
- Konum takibi için KVKK aydınlatması. Neye dikkat edeceğinizi kurye konum takibi ve KVKK yazısında anlattık.
- Ücret ve prim kuralının yazılı hali. Hakediş anlaşmazlıklarını önlemek için kurye hakediş hesaplama yazısına bakın.
7. Motor, yakıt ve sigorta
Her motor için zorunlu trafik sigortası yaptırılır (2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 91. madde). Kurye işinde kaza sık olduğu için kasko, ihtiyari mali mesuliyet ve ferdi kaza sigortasına da teklif alın.
En çok tartışma çıkaran konu masraftır. Motor kimin adına, yakıtı kim koyuyor, lastik ve bakım kimde, trafik cezası kime yazılıyor? Bunları kurye sözleşmesine madde madde yazın. “Motor kuryenin, yakıt bizim” gibi karma modellerde yakıt payını ayrı kalem yapın; yakıt zamlandığında yalnız o kalemi güncellersiniz.
8. İlk restoranlar ve sözleşme
İlk müşterileriniz çoğunlukla aynı semtteki restoranlar olur. El sıkışarak başlamayın; sözleşmede en az şunlar yazsın:
- Ücret: paket başı mı, aylık sabit mi; mesafeye göre ek ücret var mı.
- Kurye restoranda en fazla kaç dakika bekler; paket hazır değilken kurye çağrılırsa ne olur.
- Kapıda alınan nakit restorana ne zaman, nasıl teslim edilir; fark çıkarsa ne yapılır. Ayrıntısı kurye nakit tahsilat takibi yazısında.
- İptal, iade ve teslim edilemeyen paketin ücreti.
- Ödeme vadesi ve ay sonu mutabakatı.
- Müşteri verisinin kimde kalacağı ve nasıl korunacağı.
Sık yapılan kuruluş hataları
- Önce motoru almak. Kaç taşıtla başlayacağınız belge türünü ve maliyeti değiştirir; önce yetki belgesini planlayın.
- Kuryeyi dosyası eksik sahaya çıkarmak. İlk kazada ehliyet sınıfı ve SGK girişi sorulur.
- Nakit kuralını yazmamak. İlk ayın sonunda en büyük tartışma genellikle paradan çıkar.
- Her restorana aynı fiyatı vermek. Uzağa gönderen ve kuryeyi 15 dakika bekleten restoranla yakına gönderen restoran aynı maliyeti doğurmaz.
9. İlk aylarda operasyon
Üç beş kuryeyle telefon ve WhatsApp grubu idare eder. Restoran sayısı arttıkça aynı sorular büyür: “Kurye nerede?”, “Bu nakit kimde?”, “Bu ay hangi restorandan ne kadar alacağız?”. Grup mesajları arasında kaybolan sipariş ve akşam kasada çıkan fark, yazılıma geçme zamanının geldiğini gösterir. Neye bakacağınızı kurye yönetim yazılımı nasıl seçilir yazısında topladık.
Kolibri bu aşama için yapıldı: restoranlarınızın siparişleri tek kuyrukta, kuryeler haritada, nakit kodla teslimde, ay sonunda restoranlardan alacağınız raporda. Kolibri’nin ücreti teslim edilen paket başına 2 TL; ön ödemeli kredi paketlerinde %20’ye varan indirim var. Ayrıntılar kurye şirketleri sayfasında.
Kuruluş kontrol listesi
| Adım | Nereden | Not |
|---|---|---|
| İş modeli, ücret, kurye çalışma şekli | Kendiniz | Akşam yoğunluğuna göre kurye ve motor sayısı |
| Şirket kuruluşu | Vergi dairesi / ticaret sicili | Şahıs ya da limited; mali müşavirle |
| Fatura düzeni | Mali müşavir | e-Fatura/e-Arşiv, tevkifat |
| P1/P2 yetki belgesi | Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı (U-NET) | Taşıt sayısı, sermaye, ücret |
| BTK posta yetkisi | BTK | Gerekip gerekmediğini yazılı teyit edin |
| Kurye dosyaları | Kurye, SGK, İSG hizmet sağlayıcısı | Ehliyet, faaliyet belgesi, SGK, eğitim, donanım |
| Yelek ve kask baskısı | Tedarikçi | “KURYE” ve U-NET numarası |
| Sigortalar | Sigorta şirketi | Zorunlu trafik; kasko, İMM, ferdi kaza |
| KVKK aydınlatmaları | Hukukçu | Kurye ve müşteri için |
| Restoran sözleşmeleri | Kendiniz / hukukçu | Ücret, bekleme, nakit, iade, vade |
Sık sorulan sorular
Kurye şirketi kurmak için hangi belgeler gerekir?
Şirket kuruluşu ve vergi kaydı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’ndan taşıt sayısı ve sermayeye göre P1 ya da P2 yetki belgesi, her kurye için uygun sınıf ehliyet ve kurye faaliyet belgesi (adli sicil şartıyla), SGK kayıtları ve her motor için zorunlu trafik sigortası. Başka işletmelerin paketini taşıyacağınız için BTK posta yetkisinin gerekip gerekmediğini BTK’dan yazılı olarak teyit edin.
Üç motorla kurye şirketi kurulabilir mi?
Evet. P1 yetki belgesinde normalde en az 5 özmal taşıt ve 100.000 TL sermaye aranır; en fazla 3 taşıtla başlayan için bu şartlar aranmaz ve belge ücretinde %85 indirim uygulanır. Güncel şartları ve ücreti başvurudan önce Bakanlıktan teyit edin.
Moto kurye şirketi için BTK yetkisi şart mı?
Duruma bağlı. Kendi ürününü kendi işçisiyle ulaştıran işletmenin hizmeti posta hizmeti sayılmaz; ancak başka restoranların paketini taşıyan kurye şirketi bu istisnaya girmez. Hizmetinizin posta hizmeti sayılıp sayılmadığını BTK’dan yazılı olarak teyit edin.
Kuryeler B sınıfı ehliyetle çalışabilir mi?
B sınıfı ehliyetle 125 cc’ye kadar motosiklet kullanma izni şahsi kullanım içindir; ticari kurye işinde kuryenin motora uygun A1, A2 ya da A sınıfı ehliyeti olmalıdır. İşe almadan önce ehliyet sınıfını kontrol edin.
Şahıs şirketi mi, limited şirket mi açmalıyım?
Az kuryeyle tek başınıza başlıyorsanız şahıs şirketi daha hızlı ve ucuzdur, ama şirket borçlarından şahsen sorumlu olursunuz. Ortak alacaksanız ya da büyümeyi planlıyorsanız limited şirketi mali müşavirinizle değerlendirin; limited şirkette asgari esas sermaye 50.000 TL’dir.
Kaynaklar
- 25 Kasım 2023 tarihli Resmî Gazete, 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı
- 16 Şubat 2021 tarihli KDV Genel Uygulama Tebliği değişikliğiyle
- Gelir Vergisi Kanunu’nun 9. maddesindeki
- 15 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği değişikliği
- 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu
- 8 Mart 2025 tarihli Posta Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği değişikliğine
- 5510 sayılı Kanun
- 6331 sayılı Kanun
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu